ඉන්දියාවට එකම ශිෂ්ටාචාරයක් තිබුණේ නැත්නම් — ශ්‍රී ලංකාව එහි “ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රට” වන්නේ කෙසේද?

 

ඉන්දියාව ශ්‍රී ලංකාව තම “ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රට” ලෙස හඳුන්වා දීමට දැඩි උත්සාහයක් දරමින් සිටී.

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉන්දීය මහ කොමසාරිස්වරයා මෙම යෙදුම අවස්ථා කිහිපයකදීම භාවිත කර ඇත.

2024 ඔක්තෝබර් මාසයේදී ඉන්දීය මහ කොමසාරිස් සන්තෝෂ් ජා පැවසුවේ:

“අපි හුදෙක් භූගෝලීය අසල්වැසියන් පමණක් නොවෙමු. අපි ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල් වෙමු.”

2025 පෙබරවාරි මාසයේදී ඔහු තවත් ඉදිරියට ගියේය:

“ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල් ලෙස අපගේ හවුල්කාරීත්වය තේරීමක් නොව අවශ්‍යතාවයකි.”

2026 මැයි මාසයේදීද ඔහු නැවතත් ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව “ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල්” ලෙස හඳුන්වමින්, දෙරට අතර සම්බන්ධතාවය ශිෂ්ටාචාරික බැඳීමක් බවත්, දෙරටම “හවුල් අතීතයක උරුමකරුවන්” බවත් පැවසීය.

මෙය ශ්‍රී ලංකාව විසින් බරපතළ ලෙස ප්‍රශ්න කළ යුතු ප්‍රකාශයකි.

 

නිවුන් රටක් — කුමන ශිෂ්ටාචාරයක?

පළමුව අපි එක ප්‍රශ්නයක් අසමු.

“ඉන්දීය ශිෂ්ටාචාරය” යනුවෙන් අදහස් කරන්නේ කුමක්ද?

 

අද අප දකින ඉන්දියාව, අතීතයේ ඉන්දීය උපමහාද්වීපයේ තිබූ දේශපාලන සිතියම නොවේ.

නූතන ඉන්දීය ජනරජය නිදහස ලැබුවේ 1947දීය.

 

එයට පෙර ඉන්දීය උපමහාද්වීපය යනු විශාල, නිරන්තරයෙන් වෙනස් වූ රාජධානි, අධිරාජ්‍ය, ප්‍රාදේශීය බලවතුන් සහ රජවරුන් යටතේ පැවති ප්‍රාන්ත රාශියක එකතුවකි.

 

ඒ සියල්ල එකම ඉතිහාසයක් හෝ එකම ශිෂ්ටාචාරයක් නොවීය.

මෞර්යයන්.

ගුප්තයන්.

චෝලයන්.

පාණ්ඩ්‍යයන්.

චේරයන්.

පල්ලවයන්.

රාජ්පුත්වරු.

මරාඨාවරු.

මෝගල්වරු.

විජයනගරය.

මයිසූරය.

බෙංගාලය.

ඇසෑමය.

කාශ්මීරය.

තවත් රාජධානි සහ ප්‍රාදේශීය බලකේන්ද්‍ර ගණනාවක්.

ඔවුන් එකම භාෂාවක් කතා කළේ නැත.

එකම ආහාර සංස්කෘතියක් තිබුණේ නැත.

එකම ආගමික චාරිත්‍ර අනුගමනය කළේ නැත.

එකම දේශපාලන ක්‍රමයක් තිබුණේ නැත.

එකම සිරිත් විරිත් තිබුණේ නැත.

එකම සංස්කෘතික අනන්‍යතාවක් තිබුණේ නැත.

 

බ්‍රිතාන්‍යයන් මෙම විශාල ප්‍රදේශ රාශියක් එකම අධිරාජ්‍යවාදී දේශපාලන හා පරිපාලන රාමුවක් යටතට ගෙන ආහ.

එසේ වුවද, නිදහස ලැබෙන තුරු රජවරුන් යටතේ පැවති රාජ්‍ය ගණනාවක් තමන්ගේම පාලකයන් සමඟ පැවතුණි.

 

1947න් පසු එම ප්‍රදේශ ඉන්දීය සංගමය තුළට ඒකාබද්ධ කරන ලද අතර, 1956 රාජ්‍ය ප්‍රතිසංවිධාන පනත මඟින් ඒවා නැවත ප්‍රාන්ත ලෙස සංවිධානය කෙරිණි.

එබැවින් මෙහි එක් මූලික වෙනසක් පැහැදිලිව තබාගත යුතුය:

නූතන දේශපාලන සංගමයක් පැවතීමෙන් එකම, ඒකාකාරී ශිෂ්ටාචාරයක් පැවති බව ඔප්පු නොවේ.

ඉන්දියාවම ඒ සඳහා හොඳම උදාහරණයයි.

 

උතුරු ඉන්දියාව දකුණු ඉන්දියාව නොවේ — දකුණු ඉන්දියාවද උතුරු ඉන්දියාව නොවේ

ඉන්දියාවම එකම ශිෂ්ටාචාරයක් ලෙස ඉදිරිපත් කරන්නේ නම්, උතුරු සහ දකුණු ඉන්දියාව අතර ඇති අතිවිශාල වෙනස්කම් අප පැහැදිලි කරන්නේ කෙසේද?

භාෂා බලන්න.

හින්දි, පන්ජාබි, බෙංගාලි, ගුජරාටි වැනි උතුරු ඉන්දීය භාෂා සහ දකුණු ඉන්දියාවේ දෙමළ, තෙළිඟු, කන්නඩ, මලයාලම් භාෂා එකම භාෂා සම්ප්‍රදායක නොවේ.

ආහාර බලන්න.

උතුරු ඉන්දියාවේ විශාල ප්‍රදේශවල තිරිඟු, රොටි සහ චපාති වැනි ආහාර ප්‍රධාන තැනක් ගනී.

දකුණු ඉන්දියාවේ බොහෝ ප්‍රදේශවල සහල්, පොල් සහ නිවර්තන කෘෂිකර්මය වටා වෙනස් ආහාර සංස්කෘතියක් වර්ධනය වී ඇත.

වාස්තු විද්‍යාව බලන්න.

උතුරු ඉන්දීය දේවාල සම්ප්‍රදායන් සහ දකුණේ ද්‍රවිඩ දේවාල වාස්තු සම්ප්‍රදාය එකම දෙයක් නොවේ.

සංගීතය බලන්න.

හින්දුස්ථානි සංගීතය සහ කර්ණාටක සංගීතය එකම සංගීත සම්ප්‍රදායක් නොවේ.

නර්තනය බලන්න.

කථක් යනු භරතනාට්‍යම් නොවේ.

ඇඳුම් වෙනස්ය.

උත්සව වෙනස්ය.

විවාහ චාරිත්‍ර වෙනස්ය.

අවමංගල්‍ය චාරිත්‍ර වෙනස්ය.

ගම්මාන සම්ප්‍රදායන් වෙනස්ය.

ආගමික ආයතන වෙනස්ය.

සමාජ ව්‍යුහයන් වෙනස්ය.

ඓතිහාසික රාජධානි වෙනස්ය.

උතුරු ඉන්දියාවත් දකුණු ඉන්දියාවත් භූගෝලීය වශයෙන් සම්බන්ධය.

 

නමුත් ඒවා සංස්කෘතික වශයෙන් එකිනෙකට මාරු කළ හැකි එකම ඒකක නොවේ.

එපමණක් නොව, දකුණු ඉන්දියාවම එකම ඒකාකාරී සංස්කෘතික කලාපයක් නොවේ.

තමිල්නාඩුව කේරළය නොවේ.

කේරළය කර්ණාටකය නොවේ.

කර්ණාටකය ආන්ද්‍ර ප්‍රදේශය නොවේ.

ඔවුන්ගේ භාෂා, ආහාර, වාස්තු විද්‍යාව, ඉතිහාසය සහ සිරිත් විරිත් එකිනෙකට වෙනස්ය.

එබැවින් පළමු ප්‍රශ්නය මෙයයි:

ඉන්දියාව තුළම මෙතරම් විශාල ශිෂ්ටාචාරික විවිධත්වයක් තිබියදී, ශ්‍රී ලංකාව පමණක් එක් විශාල “ඉන්දීය ශිෂ්ටාචාරයකට” ඇතුළත් කරන්නේ ඇයි?

 

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය 1948දී ආරම්භ වූයේ නැත

ශ්‍රී ලංකාව නිදහස ලැබුවේ 1948දීය.

එය ඉන්දියාව 1947දී නිදහස ලැබූ ආකාරයටම නව රාජ්‍යයක උපතක් වුවද, ශ්‍රී ලංකා ශිෂ්ටාචාරයේ උපත 1948 නොවේ.

නූතන ඉන්දීය රාජ්‍යය ඇතිවීමට බොහෝ කලකට පෙර ශ්‍රී ලංකාවට තමන්ගේම දේශපාලන මධ්‍යස්ථාන, රාජධානි, නීති, සමාජ පද්ධති, පාලකයන්, භාෂාව, සාහිත්‍යය, බෞද්ධ ආයතන සහ අනන්‍ය කෘෂිකාර්මික හා වාරි පද්ධති තිබුණි.

 

අනුරාධපුරය වසර 1,300කට ආසන්න කාලයක් ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන හා ආගමික අගනුවර ලෙස වර්ධනය විය.

UNESCO පවා එය ලංකාවේ දේශපාලන හා ආගමික අගනුවරක් ලෙස හඳුන්වයි.

ශ්‍රී ලංකාව අද්විතීය හයිඩ්‍රොලික් ශිෂ්ටාචාරයක් වර්ධනය කළේය.

වැව.

කුඹුර.

ගම.

විහාරය.

මහාවිහාරය.

රජු.

 

මේවා එකිනෙකින් වෙන් වූ දේවල් නොවීය.

මේ සියල්ල එකට බැඳී ශ්‍රී ලාංකික ශිෂ්ටාචාරය ගොඩනැගීය.

අනුරාධපුරයේ සහ පොළොන්නරුවේ රාජකීය විහාර, ආරාම සහ නගර සැලසුම්ද ශ්‍රී ලංකාවේම වර්ධනය වූ සුවිශේෂී සම්ප්‍රදායන් පිළිබිඹු කරයි.

මෙය නූතන ඉන්දියාව විසින් පසුව අර්ථ දක්වා දිය යුතු ශිෂ්ටාචාරයක් නොවේ.

එය තමන්ගේම ඉතිහාසයක් සහ අනන්‍යතාවක් සහිත ශිෂ්ටාචාරයකි.

 

නොසලකා හැරිය නොහැකි කොටසක් තිබේ

ශ්‍රී ලංකාවට ඉන්දීය උපමහාද්වීපය සමඟ සම්බන්ධතා තිබුණි.

ඔව්.

වෙළඳාම තිබුණි.

ජන සංක්‍රමණ තිබුණි.

ආගමික සම්ප්‍රේෂණ තිබුණි.

රාජ්‍යතාන්ත්‍රික සම්බන්ධතා තිබුණි.

සංස්කෘතික බලපෑම් තිබුණි.

යුද්ධද තිබුණි.

නමුත් මේවා සමාජ දෙකක් අතර ඇති වූ සම්බන්ධතාය.

ඒවා ස්වයංක්‍රීයව එකම ශිෂ්ටාචාරයක් බවට පත් නොකරයි.

තවද එම සම්බන්ධතා සියල්ල සාමකාමී වූවා යැයි ඉතිහාසය කියන්නේ නැත.

දකුණු ඉන්දියාවෙන් ශ්‍රී ලංකාවට ආක්‍රමණ සිදු විය.

අල්ලා ගැනීම් සිදු විය.

විනාශ සිදු විය.

දේශපාලන බලය අවතැන් විය.

ශ්‍රී ලංකා භූමිය පාලනය කිරීමට උත්සාහ දැරිණි.

එම ඉතිහාසය පසුව සුන්දර “ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් සම්බන්ධතාවක්” ලෙස පමණක් නැවත ලිවිය නොහැක.

 

අනුරාධපුරය — සැබෑ පරීක්ෂණය

අනුරාධපුරය යනු කුඩා ජනාවාසයක් නොවේ.

එය සියවස් ගණනාවක් පුරා ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන හා බෞද්ධ ශිෂ්ටාචාරයේ මධ්‍යස්ථානය විය.

වසර 1,300කට ආසන්න කාලයක් අනුරාධපුරය වර්ධනය වූ අතර, 993දී සිදු වූ ආක්‍රමණයෙන් පසු එය අතහැර දැමුණි.

UNESCO සඳහන් කරන පරිදි එම ආක්‍රමණික බලය වූයේ ප්‍රධාන භූමියෙන් පැමිණි චෝල හමුදාවයි.

ප්‍රතිඵලය බරපතළ විය.

පැරණි අගනුවර අතහැර දැමුණි.

දේශපාලන මධ්‍යස්ථානය වෙනස් විය.

පොළොන්නරුව ශ්‍රී ලංකාවේ දෙවන අගනුවර බවට පත්විය.

UNESCO සඳහන් කරන්නේ 993දී අනුරාධපුරය විනාශ කිරීමෙන් පසු පොළොන්නරුව ශ්‍රී ලංකාවේ දෙවන අගනුවර වූ බවත්, චෝල පාලන සමයේ ඉදිකළ ස්මාරක එහි ඇති බවත්ය.

ශ්‍රී ලංකා පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවේ රාජගල සම්බන්ධ ලේඛනද ඊට වඩා ගැඹුරු කරුණු පෙන්වා දෙයි.

 

එහි සඳහන් වන්නේ 993 සහ 1017 දකුණු ඉන්දීය ආක්‍රමණවලින් පසු රාජගල ආරාමය අතහැර දැමූ බවත්, චෝල ආක්‍රමණය අනුරාධපුර ශිෂ්ටාචාරයට දැඩි බලපෑමක් එල්ල කළ බවත්, ජනගහනය දකුණු ප්‍රදේශ වෙත ගමන් කළ බවත්ය.

එය “හවුල් ශිෂ්ටාචාරයක්” ලෙස සරලව හැඳින්විය හැකිද?

මෙය ආක්‍රමණය, අත්පත් කරගැනීම සහ විනාශයද ඇතුළත් වූ ඉතිහාසික සම්බන්ධතාවකි.

එම වෙනස වැදගත්ය.

 

ඉතිහාසයේ සුන්දර කොටස් පමණක් තෝරාගත නොහැක

බුදු දහම ඉන්දීය උපමහාද්වීපයෙන් ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණියේ නම් — අපි එය පිළිගනිමු.

ජනතාව දෙරට අතර ගමන් කළේ නම් — අපි එය පිළිගනිමු.

අදහස් හුවමාරු වූයේ නම් — අපි එය පිළිගනිමු.

වෙළඳාම පැවතියේ නම් — අපි එය පිළිගනිමු.

නමුත් හමුදා මුහුද තරණය කර ශ්‍රී ලංකාව ආක්‍රමණය කළේ නම් — එයත් අපි පිළිගත යුතුය.

අනුරාධපුරය විනාශයට පත්වී අතහැර දැමුණේ ආක්‍රමණයෙන් පසුව නම් — එයත් අපි පිළිගත යුතුය.

ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන බලය අවතැන් වූයේ නම් — එයත් අපි පිළිගත යුතුය.

නූතන මිත්‍රත්වයක් නිර්මාණය කිරීම සඳහා ඉතිහාසයේ කැමති කොටස් පමණක් තෝරාගෙන ඉතිරි කොටස් මකා දැමිය නොහැක.

සම්බන්ධතාවක් සහ එකම ශිෂ්ටාචාරයක් අතර වෙනසක් තිබේ.

බලපෑම සහ අනන්‍යතාව අතර වෙනසක් තිබේ.

ආගමික සම්ප්‍රේෂණය සහ දේශපාලන අයිතිය අතර වෙනසක් තිබේ.

අසල්වැසිකම සහ ශිෂ්ටාචාරික සමානත්වය අතර වෙනසක් තිබේ.

 

ශ්‍රී ලංකාවේ කතාව උතුර දෙසට පමණක් ගලා ගියේ නැත

“ශ්‍රී ලංකාව–ඉන්දියාව ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල්” යන කතාවේ බොහෝ විට නොපෙනෙන වැදගත්ම කොටස මෙයයි.

ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ ශිෂ්ටාචාරය ඉන්දීය උපමහාද්වීපය සමඟ පමණක් සම්බන්ධ වී නොතිබුණි.

එය ඉන්දියන් සාගරය හරහා තවත් බොහෝ දිශාවන්ට ගමන් කළේය.

මියන්මාරය.

තායිලන්තය.

කාම්බෝජය.

ලාඕසය.

 

පුළුල් ථෙරවාදී බෞද්ධ ලෝකය.

ශ්‍රී ලංකාව හුදෙක් සංස්කෘතියක් ලබාගත් රටක් නොවේ.

ශ්‍රී ලංකාවද බෞද්ධ ලෝකයට දායක වූ රටකි.

එම සම්බන්ධතාවය එක් දිශාවකට පමණක් ගලා ගියේ නැත.

එය අන්‍යෝන්‍ය සම්බන්ධතාවක් විය.

බුදු දහම අර්බුදයට ලක් වූ අවස්ථාවලදී ශ්‍රී ලංකාවට සහාය වූයේ බුරුමය සහ තායිලන්තය සමඟ පැවති ථෙරවාදී සම්බන්ධතාය.

 

එම බැඳීම කිසිදා අමතක කළ නොහැක.

1753 එයට බලවත් උදාහරණයකි.

ශ්‍රී ලංකාවේ උපසම්පදා සම්ප්‍රදාය දුර්වල වී තිබූ අවස්ථාවක, සියම් රාජධානියේ අයුත්තයාවෙන් උපාලි තෙරුන් වහන්සේ මහනුවරට වැඩම කළහ.

ශ්‍රී ලංකා භික්ෂු සංඝයාගේ උපසම්පදා සම්ප්‍රදාය නැවත ස්ථාපිත කිරීමට එම මෙහෙවර උපකාරී විය.

එයින් සියම් නිකාය ආරම්භ විය.

 

ශ්‍රී ලංකා විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශයද 1753 මෙහෙවර ශ්‍රී ලංකාවේ උපසම්පදා සම්ප්‍රදාය නැවත ස්ථාපිත කිරීම හා සියම් නිකායේ ආරම්භය ලෙස සඳහන් කරයි.

ඒ කියන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ ආයතනික සම්ප්‍රදාය සුරැකීමේ ඉතිහාසය නූතන ඉන්දියාව සමඟ පමණක් සම්බන්ධ නොවේ.

එය සියම් — අද තායිලන්තය — සමඟද ගැඹුරින් බැඳී ඇත.

 

බෞද්ධ සිතියම ඉන්දියාවෙන් අවසන් නොවේ

ශ්‍රී ලාංකික බුදු දහම පුළුල් ථෙරවාදී ලෝකයක කොටසකි.

ශ්‍රී ලංකාව.

මියන්මාරය.

තායිලන්තය.

කාම්බෝජය.

ලාඕසය.

භික්ෂූන් වහන්සේලා ගමන් කළහ.

ධර්ම ග්‍රන්ථ ගමන් කළහ.

උපසම්පදා පරම්පරා ගමන් කළහ.

ආගමික සංචාර සිදු විය.

රාජකීය සම්බන්ධතා පැවතුණි.

ඉන්දියන් සාගරය හරහා ආගමික හා සංස්කෘතික හුවමාරු සිදු විය.

ශ්‍රී ලංකා විදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශය අද පවා තායිලන්තය සමඟ ඇති සම්බන්ධතාවයේ පදනම ලෙස සියවස් ගණනක් පැරණි ථෙරවාදී බෞද්ධ බැඳීම පෙන්වා දෙයි.

එසේ නම් ශ්‍රී ලංකාවේ ශිෂ්ටාචාරික අනන්‍යතාව එක් රටක් සමඟ පමණක් බැඳී ඇති බව කියන්නේ ඇයි?

ඇයි සිතියම පෝක් සමුද්‍ර සන්ධියෙන් අවසන් විය යුත්තේ?

 

දැන් රජවරු අමතක කර ශ්‍රී ලාංකික නිවසකට ඇතුළු වෙමු

රජවරුන් ගැන මොහොතකට අමතක කරමු.

රාජ්‍යතාන්ත්‍රික කතා අමතක කරමු.

උපායමාර්ගික හවුල්කාරීත්වයන් අමතක කරමු.

“ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල්” යැයි කියන විට සැබෑ ශිෂ්ටාචාරය ජීවත් වන්නේ කෙසේදැයි බලමු.

ශ්‍රී ලාංකික කුස්සියකට ඇතුළු වන්න.

බත් බලන්න.

පොල් බලන්න.

කුළුබඩු සකස් කරන ආකාරය බලන්න.

ව්‍යංජන පිසින ආකාරය බලන්න.

කිරිබත්.

පොල් සම්බෝල.

ආප්ප.

ඉඳිආප්ප.

කැවුම්.

කොකිස්.

කොස්.

දෙල්.

ගොරකා.

උම්බලකඩ.

පොල් කිරි.

ආහාර පිළිගන්වන ආකාරය.

අවුරුදු කෑම.

දානයට සකස් කරන ආහාර.

විවාහ මංගල්‍යයේ ආහාර.

අවමංගල්‍ය අවස්ථාවල සකස් කරන ආහාර.

කුස්සිය හා සම්බන්ධ සිරිත් විරිත්.

මේවාද ශිෂ්ටාචාරයයි.

ඊළඟට ආහාරයෙන් එහාට බලන්න.

අපි වැඩිහිටියෙකුට ආචාර කරන්නේ කෙසේද?

භික්ෂූන් වහන්සේ නමක් වෙත ළඟා වන්නේ කෙසේද?

බෝධි පූජාවක් පවත්වන්නේ කෙසේද?

පිරිත් පවත්වන්නේ කෙසේද?

දානයක් සංවිධානය කරන්නේ කෙසේද?

වෙසක් සමරන්නේ කෙසේද?

පොසොන් සමරන්නේ කෙසේද?

පෙරහැර පවත්වන්නේ කෙසේද?

මියගිය අය වෙනුවෙන් ශෝකය ප්‍රකාශ කරන්නේ කෙසේද?

විවාහයක් සිදු කරන්නේ කෙසේද?

සුබ නැකත් පිළිපදින්නේ කෙසේද?

විහාර ඉදිකරන්නේ කෙසේද?

ගම සංවිධානය වන්නේ කෙසේද?

විහාරය හා ගම්මානය අතර සම්බන්ධතාවය කුමක්ද?

වැව හා කුඹුර අතර සම්බන්ධතාවය කුමක්ද?

අපි නර්තනය කරන්නේ කෙසේද?

බෙර වයන්නේ කෙසේද?

කතා කියන්නේ කෙසේද?

නිවාස ගොඩනඟන්නේ කෙසේද?

ආගන්තුක සත්කාරය පෙන්වන්නේ කෙසේද?

මේවා රාජ්‍යතාන්ත්‍රික වචන නොවේ.

මේවා ජීවත් වන ශිෂ්ටාචාරයක සලකුණුය.

එබැවින් අසල්වැසියන් දෙදෙනෙකු බව පමණක් නිසා මේ සියල්ල “හවුල්” යැයි ප්‍රකාශ කිරීමට පෙර, ඒවා අවංකව පරීක්ෂා කළ යුතුය.

 

ශ්‍රී ලංකාවට ඉන්දියාව ප්‍රතික්ෂේප කිරීමට අවශ්‍ය නැත

මෙය ඉන්දියාවේ ඉතිහාසික වැදගත්කම ප්‍රතික්ෂේප කිරීමක් නොවේ.

සියවස් ගණනක සම්බන්ධතා ප්‍රතික්ෂේප කිරීමක් නොවේ.

දකුණු ඉන්දීය බලපෑම් ප්‍රතික්ෂේප කිරීමක් නොවේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉන්දීය සම්භවයක් ඇති ප්‍රජාවන්ගේ ඉතිහාසය ප්‍රතික්ෂේප කිරීමක්ද නොවේ.

ඒ සියල්ල අපි පිළිගනිමු.

නමුත් පිළිගැනීම යනු අනන්‍යතාවය අත්හැරීම නොවේ.

ශ්‍රී ලංකාවට බලපෑම පිළිගත හැක.

නමුත් බලපෑම පිළිගැනීමට අනන්‍යතාවය අත්හැරීමට අවශ්‍ය නැත.

තවද මෙහි තවත් මූලික ගැටලුවක් තිබේ.

ඉන්දියාව තුළම විවිධ ප්‍රදේශ විවිධ ඉතිහාසික අත්දැකීම් ඔස්සේ වර්ධනය වී තිබියදී, ඉන්දියාව එකම සංස්කෘතික ඒකකයක් ලෙස සැලකීමම ගැටලුකාරීය.

උතුරු ඉන්දියාව සහ දකුණු ඉන්දියාව පවා සංස්කෘතික වශයෙන් එකම දෙයක් ලෙස සරලව සැලකිය නොහැකි නම්,

තමන්ගේම රාජධානි, දේශපාලන ඉතිහාසය, භාෂාව, බෞද්ධ ආයතන, වාරි ශිෂ්ටාචාරය සහ සුවිශේෂී සිරිත් විරිත් සහිත ශ්‍රී ලංකාව පමණක් “ඉන්දීය ශිෂ්ටාචාරයේ” කොටසක් ලෙස අර්ථ දක්වන්නේ කෙසේද?

 

ඉන්දියාවට පිළිතුරු දිය යුතු ප්‍රශ්නය

ඉන්දියාවේ නිල ආඛ්‍යානය ශ්‍රී ලංකාව සමඟ ඇති සම්බන්ධතාව වසර 2,500කට වැඩි ඉතිහාසයක් සහිත බවත්, දෙරට අතර “ශක්තිමත් ශිෂ්ටාචාරික හා ඉතිහාසික සම්බන්ධතා” ඇති බවත් පවසයි.

ඉන්දියාවට තමන්ගේ සම්බන්ධතාවය තමන් කැමති ආකාරයට විස්තර කිරීමට අයිතිය තිබේ.

නමුත් ශ්‍රී ලංකාවටද ප්‍රශ්නයක් ඇසීමට අයිතිය තිබේ.

 

ශ්‍රී ලංකාව සහ අද ඉන්දියාව බවට පත්වූ ප්‍රදේශ එකම ශිෂ්ටාචාරයක් බවට පත් කළ ඉතිහාසික සාක්ෂිය කොහේද?

වෙළඳාම පිළිබඳ සාක්ෂි නොවේ.

සම්බන්ධතා පිළිබඳ සාක්ෂි නොවේ.

ජන සංක්‍රමණ පිළිබඳ සාක්ෂි නොවේ.

ඉන්දීය උපමහාද්වීපයෙන් බුදු දහම ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණීම පිළිබඳ සාක්ෂි පමණක් නොවේ.

දකුණු ඉන්දීය බලපෑම් පිළිබඳ සාක්ෂි පමණක් නොවේ.

 

ශ්‍රී ලංකාව සහ අද ඉන්දියාව බවට පත්වූ භූමි ප්‍රදේශ එකම ශිෂ්ටාචාරයක් වූ බවට ඇති සාක්ෂිය කොහේද?

ඉතිහාසයේ ආක්‍රමණ තිබේ.

අත්පත් කරගැනීම් තිබේ.

විනාශ තිබේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන මධ්‍යස්ථාන අවතැන් කළ ඉතිහාසික සිදුවීම් තිබේ.

එවැනි පසුබිමක් තිබියදී “ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල්” යන ප්‍රකාශය තවදුරටත් සරල වචන කිහිපයකින් පිළිගත හැකිද?

 

නූතන දේශපාලන ආඛ්‍යානයකට පුරාණ ඉතිහාසය නැවත ලියා එය වෙනුවට තැබීමට අප ඉඩ නොදිය යුතුය

නූතන ඉන්දීය ජනරජය උපත ලැබුවේ 1947දීය.

ශ්‍රී ලංකාව නිදහස ලැබුවේ 1948දීය.

නමුත් දෙරටම තම නූතන නිදහසට වඩා බොහෝ පැරණි ඉතිහාස උරුම කරගෙන ඇත.

වෙනස මෙයයි.

 

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය යනු තමන්ගේම රාජධානි, ආයතන, සමාජ ව්‍යුහයන් සහ සම්ප්‍රදායන් වර්ධනය කළ දූපත් ශිෂ්ටාචාරයක ඉතිහාසයයි.

අනෙක් අතට, නූතන ඉන්දීය රාජ්‍යය යනු අතිවිශාල සහ අතිශය විවිධ වූ උපමහාද්වීපික දේශපාලන භූමි ප්‍රදේශ රාශියක් එක්සත් කළ නූතන දේශපාලන සංගමයකි.

පසුව දෙරට අසල්වැසියන් බවට පත්විය.

සම්බන්ධතා ගොඩනැගුණි.

වෙළඳාම සිදු විය.

ජනතාව සහ අදහස් හුවමාරු විය.

සහයෝගීතාව ඇති විය.

ගැටුම්ද ඇති විය.

නමුත් මේ කිසිවක් ස්වයංක්‍රීයව දෙරට “ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල්” බවට පත් නොකරයි.

 

ශ්‍රී ලංකාව ඉන්දියාවේ දිගුවක් නොවේ — එසේ වීමට උත්සාහ කළ යුතුද නැත

ශ්‍රී ලංකාව යනු අනන්‍ය දූපත් ශිෂ්ටාචාරයකි.

එය නූතන ඉන්දියාවෙන් බලපෑම් ලබා ඇත.

දකුණු ඉන්දියාව සමඟ සම්බන්ධ වී ඇත.

දකුණු ඉන්දියාවෙන් පැමිණි ආක්‍රමණවලට මුහුණ දී ඇත.

ඉන්දියන් සාගරය හරහා වෙළඳාම් කර ඇත.

ථෙරවාදී බුදු දහම ආරක්ෂා කරමින් එය තමන්ගේම ආකාරයෙන් වර්ධනය කර ඇත.

පුළුල් බෞද්ධ ලෝකය සමඟ ගැඹුරු ආගමික සම්බන්ධතා ගොඩනඟා ඇත.

තමන්ගේම භාෂාවක්, සාහිත්‍යයක්, වාස්තු විද්‍යාවක්, චාරිත්‍ර, ආහාර, සමාජ සම්ප්‍රදායන්, සංගීතය, නර්තනය, වාරි පද්ධති සහ දේශපාලන සම්ප්‍රදායන් වර්ධනය කර ඇත.

ශ්‍රී ලංකාව සුවිශේෂී වන්නේ ඒ නිසාය.

 

ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව අතර සම්බන්ධතා අපව “ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල්” කරන්නේද?

නැත.

 

ඉන්දියාව තුළම විවිධ ශිෂ්ටාචාරික සම්ප්‍රදායන් සහ ප්‍රාදේශීය අනන්‍යතා තිබේ නම්,

නූතන ඉන්දීය රාජ්‍යය 1947දී උපත ලැබුවේ නම්,

ශ්‍රී ලංකාව ඒ වන විටත් සහස්‍ර ගණනාවක් පුරා තමන්ගේම ශිෂ්ටාචාරයක් වර්ධනය කර තිබුණේ නම්,

දෙරට අතර ඉතිහාසය ආක්‍රමණ සහ අත්පත් කරගැනීම්ද ඇතුළත් වූයේ නම්,

ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ ශිෂ්ටාචාරය ඉන්දියාවෙන් ඔබ්බට මියන්මාරය, තායිලන්තය, කාම්බෝජය සහ ලාඕසය වැනි ථෙරවාදී රටවල් සමඟද ගැඹුරු සම්බන්ධතා ගොඩනඟා තිබුණේ නම් —

 

ශ්‍රී ලංකාව ඉන්දියාවේ “ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රට” ලෙස හඳුන්වන්නේ කුමන ඉතිහාසික පදනමක් මතද?

අසල්වැසියන් — ඔව්.

ඉතිහාසික සම්බන්ධතා — ඔව්.

ආගමික හා සංස්කෘතික බලපෑම් — ඔව්.

වෙළඳාම සහ හුවමාරු — ඔව්.

එකම දේශපාලන ඉතිහාසයක් — නැත.

එකම ශිෂ්ටාචාරයක් — නැත.

ශිෂ්ටාචාරික නිවුන් රටවල් — කිසිසේත්ම නැත.

 

ශ්‍රී ලංකාවට තමන්ගේම ශිෂ්ටාචාරයක් ඇත.

එම ශිෂ්ටාචාරය කුමක්දැයි නිර්වචනය කිරීමට අයිතිය ඇත්තේ —

ශ්‍රී ලංකාවටමය.

 

 

ෂෙනාලි ඩී. වඩුගේ

 

 

This is a translation of the article

https://www.shenaliwaduge.com/india-never-had-one-civilization-so-how-can-sri-lanka-be-its-civilizational-twin/

INDIA NEVER HAD ONE CIVILIZATION – SO HOW CAN SRI LANKA BE ITS “CIVILIZATIONAL TWIN”?